Voorbereiden op de PPWR: complex maar noodzakelijk
Papiercontainers die uitpuilen van online‑bestelverpakkingen, plastic zakjes die door parken waaien, en een plasticsoep die jaar na jaar blijft groeien. Afval, en dan specifiek verpakkingen, zijn een zichtbaar probleem. En dan hebben we het nog maar over het deel dat consumenten daadwerkelijk in handen krijgen, wat slechts het topje van de ijsberg is.
Enter: de Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR). Dit is een nieuw Europees pakket aan regels dat een oud probleem een frisse, dwingende jas aantrekt, met stevige implicaties voor circulariteit, Uitgebreide Producenten Verantwoordelijkheid (EPR/UPV)‑verplichtingen, governance en uiteindelijk ook de ESG- en CSRD‑rapportages van organisaties.
In dit artikel neem ik je mee in het verpakkingsprobleem, die nieuwe jas en vooral: waarom je dit niet als administratieve last moet zien, maar als noodzakelijke stap richting een efficiënter, schoner en toekomstbestendig systeem.
Inhoud
Het probleem: een verpakkingsberg die we niet langer kunnen negeren
In Europa gaat circa 40% van alle plastics naar verpakkingen, en meer dan de helft van het zwerfafval in zee is verpakkingsgerelateerd. Dit is geen randverschijnsel, maar een structurele uitdaging voor duurzaamheid en circulariteit.
En toch worden verpakkingen in bedrijfsstrategieën vaak weggemoffeld. In CSRD‑materialiteitsanalyses komen ze regelmatig “buiten scope” te staan. Begrijpelijk misschien, want voor de meeste bedrijven is verpakking een bijproduct; iets kleins, iets goedkoops en niet de kern van hun waardepropositie.
Maar tel al die “bijproducten” bij elkaar op, en je krijgt een milieu-impact die enorm is.
Juist daarom dwingt de PPWR, samen met aanverwante EPR/UPV‑verplichtingen, bedrijven om verpakkingen serieus mee te nemen in hun circulaire strategie, circulair inkopen en bredere duurzaamheidsagenda. Het probleem is groot, maar de kans om hier echte verandering in te brengen is minstens zo groot.
De oplossing: van wettelijke verplichting naar waardecreatie
Waarom dan de PPWR? En is dit niet wéér een laag complexiteit bovenop alles wat bedrijven al moeten doen? Zeker nu de Omnibus‑aanpassing van de CSRD net wat lucht lijkt te geven in de rapportagelast, voelt een nieuwe stroom aan regels misschien als “nog meer erbij”.
En eerlijk is eerlijk: de PPWR ís complex.
Het is een verordening vol terminologie die voor veel organisaties nieuw is, met verschillende rollen die bedrijven kunnen vervullen, vaak zelfs meerdere tegelijk. Dat maakt het verwarrend. Maar dat komt vooral doordat de PPWR voor alle sectoren geldt. Van retail en e‑commerce tot machinebouw en farma: iedereen gebruikt verpakkingen. Dus moet de wet breed toepasbaar zijn, en dat maakt haar per definitie omvangrijk.
Maar zodra je de PPWR rustig en aandachtig ontleedt, wordt de mist dunner. De wirwar aan rollen en eisen maakt plaats voor een hoger doel: verpakkingen verminderen, verduurzamen en transparanter maken. Het sluit naadloos aan op bredere ESG‑ en governance‑verplichtingen, en op de noodzaak om circulariteit concreet te maken in de dagelijkse operatie.
Wat er wordt verwacht:
In de basis komt de PPWR neer op een paar duidelijke principes:
- Heldere basisvereisten voor welke verpakkingen op de markt mogen komen.
- Duidelijke en uniforme labels zodat afvalscheiding niet langer een mysterie is.
- Stimulering van herbruikbare alternatieven, waardoor bedrijven met wegwerpverpakkingen verplicht worden na te denken over circulaire opties. (Ja, zelfs een McDonald’s zal straks je tupperware moeten accepteren.)
- En misschien wel het belangrijkste: EPR/UPV‑betalingen die bedrijven laten voelen dat verpakkingen niet gratis zijn, en daarmee eindelijk een plek geven in elke circulaire strategie, van circular procurement tot productdesign.
De PPWR legt nieuwe verwachtingen neer, maar voor bedrijven die vooruit denken hoeft dit geen crisis te zijn. Het begint met de basis op orde: inzicht in de huidige verpakkingen, bewuste keuzes voor circulaire materialen en het actief terugdringen van overbodige verpakkingen.
Wie verpakkingen nu al onder controle krijgt, wint later op kosten, compliance én merkwaarde.
Zo raakt de PPWR je minimaal, versterk je jouw duurzaamheids- en CSRD‑verhaal en draag je bij aan een eerlijker, circulair systeem.
Meer weten? Onze expert Ruben vertelt je er alles over.
Meet the expert: Ruben Bruggink
Consultant
“Ik zet me met veel enthousiasme in om bedrijven te helpen een weg te vinden naar een duurzame en circulaire toekomst.”
Lees verder:
